04/09/2025
BQ (Bills of Quantity) နှင့် Electrical System အတွက် BQ ကောက်ယူခြင်း
BOQ ဆိုတာဘာလဲ?
ဘယ်လိုစကောက်ရလဲ?
၁။ BQ (Bills of Quantity) ဆိုတာဘာလဲ?
BOQဆိုသည်မှာ Bills of Quantity ၏ အတိုကောက်ဖြစ်ပြီး၊ ဆောက်လုပ်ရေးစီမံကိန်းတစ်ခုအတွက် လိုအပ်သော ပစ္စည်းများ၊ အလုပ်သမားခများ၊ ပမာဏနှင့် ကုန်ကျစရိတ်များ ကို အသေးစိတ် စာရင်းပြုစုထားသော စာရင်းဇယားတစ်ခုဖြစ်ပါတယ်!
Electrical System အတွက် BQ တွင် Labour Charges (အလုပ်သမားခ) နှင့် Materials Charges (ပစ္စည်းကုန်ကျစရိတ်) ဟူ၍ နှစ်ပိုင်းပါဝင်ပြီး၊ Quantity (ပမာဏ) ကို Counting (အရေအတွက်) နှင့် Measuring (အတိုင်းအတာ) ဖြင့် ခွဲခြားဖော်ပြပါမယ်!
Labour Charges
အလုပ်သမားခတွက်ချက်ရာတွင် အသုံးပြုပါတယ်!
(ဥပမာ - ပိုက်တပ်ဆင်ခ၊ မီးခလုပ်တပ်ဆင်ခ)
· Materials Charges: ပစ္စည်းကုန်ကျမှုကို တွက်ချက်ရာတွင် အသုံးပြုပါတယ်!
(ဥပမာ - ပိုက်ဈေး၊ ကြိုးဈေး)
Quantity ကောက်ယူခြင်း နည်း (၂) မျိုး:
1. Counting (အရေအတွက်)
တစ်ခု၊ နှစ်ခုစသည်ဖြင့် ရေတွက်နိုင်သော အရာများကိုဆိုလိုပါတယ်!
(ဥပမာ - မီးခလုပ်အလုံးရေ၊ ဘောစ်အလုံးရေ)
2. Measuring (အတိုင်းအတာ)
Meter, Feet စသည်ဖြင့် တိုင်းတာရသော အရာများကိုဆိုလိုပါတယ်!
(ဥပမာ - ပိုက်အရှည်၊ ကြိုးအရှည်)
၂။ Conduit Pipe System အတွက် BQ ကောက်ယူနည်း
(က) Conduit Pipe
တစ်ချောင်း၏ အရှည်: 2.9 m (သို့) 9.5 ft ရှိပါသည်။
တွက်နည်း
စုစုပေါင်း ပိုက်လိုအပ်သော
အရှည် (Total Length) ကို 2.9 m (သို့) 9.5 ft နှင့်စား၍ ပိုက်အရေအတွက် (ချောင်းရေ) ရှာပါရပ်မယ်!
ပိုက်အရေအတွက် = စုစုပေါင်း အရှည် (m) ÷ 2.9 m
(ခ) Pipe Socket
တွက်နည်း
ပိုက်အရေအတွက်အတိုင်း အတူတူပင် ယူရပ်မယ်!
ပိုက်တစ်ချောင်းဆက်တိုင်း socket တစ်ခုလိုအပ်ပါမယ်
(ဂ) Saddle / Clip
ခြားနားအကွာအဝေး(Installation Stardand အရ)
1 m (သို့) 3 ft ခြားတစ်ခု တပ်ဆင်ရပါမယ် !
တွက်နည်း
ပိုက်၏ စုစုပေါင်းအရှည်ကို 1 m (သို့) 3 ft နှင့်စား၍
Saddle/Clip အရေအတွက်ကို ရှာရပါမယ်!
Saddle/Clip အရေအတွက် = စုစုပေါင်း အရှည် (m) / 1 m
(ဃ) Wall Plug (No.7) & Black Screw (1”)
ဤပစ္စည်းများကို Saddle/Clip နှင့် Box များကို နံရံသို့ ချိတ်ဆက်ရာတွင် အသုံးပြုပါတယ်!
Saddle (ဖမ်းသံကွင်း အကြီး) တစ်ခုအတွက်:
Wall Plug - 2 ခု
Black Screw (1”) - 2 ခု
Clip (ဖမ်းသံကွင်း အသေး) တစ်ခုအတွက်:
Wall Plug - 1 ခု
Black Screw (1”) - 1 ခု
Circular Box (လုံးဝိုင်းဘောစ်) တစ်ခုစီအတွက်:
Wall Plug - 1 ခု
Black Screw (1”) - 1 ခု
(1-way, 2-way 90°, 2-way 180°, 3-way, 4-way အားလုံးအတွက် အတူတူပင်)
(င) Adaptor
တွက်နည်း
ပိုက်နှင့် ဘောစ်/ပိုက်နှင့် trunking ချိတ်ဆက်ရာ နေရာတိုင်းတွင် Adaptor တစ်ခုစီ လိုအပ်ပါတယ်!
ပုံကြည့်၍ ချိတ်ဆက်မှုအရေအတွက်ကို ရေတွက်ယူရပါမယ်!
(စ) Junction Box / Joint Box
တွက်နည်း
ပိုက်လိုင်းများ ချိတ်ဆက်ရာ၊ ကွေးညွှတ်ရာ၊ ခွဲရာများတွင် အသုံးပြုပါတယ်!
(Drawing) အရ လိုအပ်သည့် နေရာများတွင် အရေအတွက်ကောက်ယူရပါမယ်!
(ဆ) Dome Cover & Flexible Pipe (ဘာဂျာပိုက်)
Dome Cover
Lighting Point (မီးလုံး/မီးချောင်းတပ်မည့်နေရာ) အရေအတွက်အတိုင်း လိုအပ်ပါတယ်!
Flexible Pipe (ဘာဂျာပိုက်)
False Ceiling အတွင်းသို့ ကြိုးများဆွဲတန်းရာတွင် အသုံးပြုပါတယ်!
အရှည်
Lighting Point တစ်နေရာလျှင် ၁ မီတာ (ခန့်မှန်း) ချထားလေ့ရှိပါတယ်!
တွက်နည်း
Lighting Point အရေအတွက်ကို 1 m နှင့်မြှောက်၍ စုစုပေါင်း အရှည်ကိုရှာရပါမယ်
ဘာဂျာပိုက် Coil အရေအတွက်
စုစုပေါင်းအရှည်ကို 100 ft (တစ်လုံး၏အရှည်) နှင့်စား၍ ရှာရပါမယ်!
၃။ Trunking System အတွက် BQ ကောက်ယူနည်း
(က) Trunking
တစ်ချောင်း၏ အရှည်: 2.44 m (သို့) 8 ft ရှိပါတယ်!
တွက်နည်း
စုစုပေါင်း ထရန်ကင်းလိုအပ်သော အရှည်ကို 2.44 m နှင့်စား၍ ထရန်ကင်းအရေအတွက် (ချောင်းရေ) ရှာရပါမယ်!
ဖမ်းမည့်အကွာအဝေး: 1 m (သို့) 3 ft ခြားတစ်ကြိမ် ဖမ်းရပါတယ်!
(ခ) Thread Rod
တစ်ချောင်း၏ အရှည်: 6 ft (1.83 m) ရှိပါတယ်!
တွက်နည်း
ထရန်ကင်း၏ စုစုပေါင်းအရှည်ကို 1 m (ဖမ်းမည့်အကွာအဝေး) နှင့်စား၍ ဖမ်းရမည့်အရေအတွက်ကိုရှာရပါမယ်!
ထို့နောက် ဖမ်းတိုင်းအတွက် Thread Rod အရှည် 1 m (ခန့်မှန်း) ယူကာ တွက်ချက်ရပါမယ်!
Thread Rod လိုအပ်အရှည် = ထရန်ကင်းအရှည် (m) / 1 m * 1 m
Thread Rod အရေအတွက် (ချောင်းရေ) = လိုအပ်အရှည် (m) / 1.83 m
(ဂ) Angle Bar
တစ်ချောင်း၏ အရှည်: 19 ft (5.8 m) ရှိပါသည်။
တွက်နည်း
ထရန်ကင်းကို ဆက်လက်တည်ဆောက်ရန် သို့မဟုတ် ချိတ်ဆက်ရန် လိုအပ်သည့် အတိုင်းအတာအတိုင်း ဖြတ်၍အသုံးပြုရပါတယ်!
လိုအပ်သော စုစုပေါင်းအရှည်ကို 5.8 m နှင့်စား၍ Angle Bar အရေအတွက်ကို ရှာရပါတယ်!
(ဃ) Drop-in Anchor / GI Wall Plug & Nut-Washer
တစ်နေရာ ဖမ်းရန် လိုအပ်သည်များ
Drop-in Anchor (သို့) GI Wall Plug - 2 ခု
Nut - 6 ခု
Washer - 6 ခု
တွက်နည်း
Thread Rod ဖမ်းမည့် အရေအတွက်နှင့် တူညီသော ဖမ်းမည့်နေရာအရေအတွက်ကို ရှာပြီး အထက်ပါအတိုင်း မြှောက်တွက်ရပါမယ်!
(င) Cable / Wire (မီးကြိုး)
တွက်နည်း
ဆောက်လုပ်ရေးပုံစံ (Plan) ကို ကြည့်၍ ကြိုးဆွဲမည့်လမ်းကြောင်းအတိုင်း တိုင်းတာရပါမယ်!
Vertical (ဒေါင်လိုက်) နှင့် Horizontal (အလျားလိုက်) အရှည်များကို ပေါင်း၍ တွက်ချက်ရပါမယ်!
ကြိုးအရောင်(R,Y,B)
လိုအပ်သော ကြိုးအရောင်အလိုက် (အနီ၊ အနက်၊ အပြာ၊ အဝါစသည်ဖြင့်) ခွဲခြား၍ မှာယူရပါမယ်!
wire ကြိုး တစ်ခွေ၏ အရှည် 1 Coil = 100 m ရှိပါတယ်!
အရေးကြီးသော နောက်ဆုံးအဆင့် အနေနဲ့ကတော့
Wastage Factor (အပိုနှုန်း)
ပစ္စည်းအားလုံးကို တွက်ချက်ပြီးပါက အပိုနှုန်း (10% မှ 20%) ထည့်သွင်းတွက်ချက်ရပါမယ်!
ဖြတ်တောက်ရာတွင် ဆုံးရှုံးမှု၊ အမှားအယွင်းဖြစ်မှု၊ လမ်းခုလတ်ပြန်လည်ပြင်ဆင်မှုများအတွက် ချန်ထားခြင်းဖြစ်ပါတယ်!
တွက်နည်း
တွက်ထားသော ပစ္စည်းတန်ဖိုး၏ 10% (သို့) 20% ကို ထပ်မံပေါင်းထည့်ပေးရပါမယ်!
Note
Electrical System BQ မကောက်ခင် ကြိုတင်သိထားရမည့်အချက်များ
(က) Conduit Pipe နှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများ
Conduit Pipe တစ်ချောင်း၏ အရှည် = 2.9 m (သို့) 9.5 ft (၉ ပေခွဲ)
စုစုပေါင်း Conduit Pipe Length ကို သိလျှင်၊ တစ်ချောင်း၏အရှည် (2.9 m) ဖြင့် စားပြီး ပိုက်အရေအတွက် ရှာနိုင်ပါတယ်!
ဥပမာ
ပိုက်စုစုပေါင်း 290 m လိုအပ်လျှင်၊
ပိုက်အရေအတွက် = 290÷2.9 = 100 ချောင်း။
Pipe Socket
ပိုက်အရေအတွက်အတိုင်း တစ်ထပ်တည်း ယူရပါမယ်!
ဥပမာ
ပိုက် 100 ချောင်း သုံးလျှင် Socket 100 ခု။
Saddle / Clip
1 m (သို့) 3 ft ခြား၍ တစ်ခုစီ ဆွဲ (သို့) သုံးရသည်။
Saddle 1 ခု သုံးလျှင် Wall Plug 2 ခု + Black Screw 2 ခု။
Clip 1 ခု သုံးလျှင် Wall Plug 1 ခု + Black Screw 1 ခု။
Wall Plug & Black Screw
No. 7 Wall Plug ကို 1 inch Black Screw နှင့် တွဲသုံးရပါမယ်!
Saddle/Clip ၏ အရေအတွက် အလိုက် Wall Plug & Screw ကို တွက်ယူရမည်။
Circular Box (1-way, 2-way 90°, 2-way 180°, Three-way, Four-way)
တစ်ခုစီအတွက် Wall Plug 1 ခု + Black Screw 1 ခု သုံးရပါမယ်!
Adaptor
Base Cup နှင့် Pipe အဆက်နေရာ၊ Trunking နှင့် Pipe အဆက်နေရာများတွင် ကြည့်၍ အရေအတွက် ယူရပါမယ်!
Joint Box / Junction Box
Drawing အရ Pipe အချိုးအကွေ့များသောနေရာ၊ Pipe များစွာ ဆုံသောနေရာများတွင် အရေအတွက် ကောက်ယူရပါမယ်!
Dome Cover
Lighting Point အရေအတွက်အတိုင်း လိုအပ်ပါမယ်!
Flexible Pipe (ဘာဂျာပိုက်)
False Ceiling နှင့် အပေါ် Salad အကွာအဝေးအတိုင်း တွက်ချက်ရပါမယ်!
Lighting Point 1 Point အတွက် 1 m ခန့် တွက်ပြီး၊ Lighting Point အရေအတွက်နှင့် မြှောက်ရပါမယ်!
Flexible Pipe 1 Coil = 100 ft။
(ခ) Trunking ဆွဲရန် လိုအပ်သော Accessories များ
Trunking တစ်ချောင်း၏ အရှည် = 2.44 m (သို့) 8 ft။
စုစုပေါင်း Trunking Length ကို သိလျှင်၊ တစ်ချောင်း၏အရှည် (2.44 m) ဖြင့် စား၍ Trunking အရေအတွက် ရှာနိုင်ပါတယ်!
Trunking ဖမ်းသည့်အခါ
1 m (သို့) 3 ft ခြား၍ တစ်ခါဖမ်းသည်ဟု ယူဆပြီး တွက်ချက်ရပါမယ်!
Thread Rod
တစ်ချောင်း၏ အရှည် = 6 ft။
Angle Bar
တစ်ချောင်း၏ အရှည် = 19 ft။
Drop-in Anchor / GI Wall Plug (ကျည်ဆံဝေါပလပ်)
တစ်နေရာဖမ်းရန် 2 ခု လိုအပ်သည်။
Nuts & Washer
6 ခုစီ လိုအပ်ပါတယ်!
(ဂ) Cable / Wire
Cable Length ကို Plan ပုံကြည့်၍ တွက်ချက်ရမယ်!
တွက်ပြီးလျှင် ကြိုးအရောင် ခွဲ၍ မှာယူရမည်။
1 Coil = 100 m။
(ဃ) Accessories တွက်နည်း
အပိုစောင်း (Wastage & Contingency) 10% မှ 20% အထိ ထည့်တွက်ရမယ်!
ဥပမာ
Conduit Pipe 100 ချောင်း လိုအပ်လျှင်၊
အပိုစောင်း 10% = 100 \times 1.1 = 110 ချောင်း။
Note
Electrical System BQ ကောက်ယူရာတွင် Conduit Pipe, Trunking, Cables, Accessories စသည့် အခြေခံပစ္စည်းများ၏ အတိုင်းအတာ၊ အရေအတွက်၊ တပ်ဆင်နည်း များကို နားလည်ထားရပါမယ်!
ထို့အပြင် Labour Charges နှင့် Materials Charges ကို သီးခြားစီ တွက်ချက်ရန် လိုအပ်ပြီး၊ အပိုစောင်း (10-20%) ထည့်တွက်ရန် မမေ့သင့်ပါခင်ဗျာ !
BQ ကောက်ယူရာတွင် အတိုင်းအတာ (Measurement) မှန်ကန်ရန် အလွန်အရေးကြီးပါတယ်!
ပစ္စည်းတစ်ခုချင်းစီ၏ Standard အရှည်ကို သိရှိထားပြီး ဆက်စပ်ပစ္စည်း (Accessories) များကို စနစ်တကျ
တွဲဖက်တွက်ချက်နိုင်ရန် လိုအပ်ပါတယ်!