09/08/2026
Bán trú
Mình biết tới cụm từ “bán trú” bắt đầu từ năm học cấp hai.
Ngày đi tập trung tựu trường mưa trắng trời, nước mưa xối xả trút xuống ngập cả khu vực nhà để xe và sân bóng. Hôm đó, mình và nhóm bạn cùng xã rủ nhau đạp xe tới trường. Lần đầu tiên tự đi xe đạp trên một cung đường mới cách nhà 7 cây số. Dù chiếc xe đạp to hơn cả người, và phải băng qua hai cánh đồng trống trải dài hun hút gió cản, nhưng đứa nào cũng háo hức, hồ hởi, hì hụi đạp xe để tới ngôi trường mới.
Trường cấp hai của mình là trường chuyên Phạm Sư Mạnh nằm ở thị trấn của huyện. Ngôi trường to rộng gấp mấy lần trường cấp 1. Vì trường cách nhà xa, học cả ngày, không đi đi về về buổi trưa được, nên mình được đăng kí ăn bán trú. Mình lấy làm lạ lẫm và chờ đợi được ăn bán trú.
Không biết bữa cơm trưa ở trường học sẽ ra sao?
Những buổi trưa ấy chạm sâu vào trí nhớ. Ở đó, có bác Hoà và bác Hạnh, hai bác đầu bếp nấu ăn siêu ngon. Bác Hạnh có làn da trắng hồng hào, đứng bếp nấu hơi nóng phả ra nên cặp má của bác lúc nào cũng ửng đỏ hây hây. Bác Hạnh hay nói, đon đả và cười nét rất duyên. Bác Hoà nom dáng vẻ cứng hơn bác Hạnh, bác ít nói hơn và có mái tóc xoăn nhẹ tự nhiên. Trong cảm nhận của mình, bác Hoà có vẻ là một người trực tính nhưng chân thành.
Mình vẫn nhớ mùi vị của những món ăn mình yêu thích hồi đó. Món thịt kho dừa với nước màu được cô lên từ đường, canh rau ngót, và canh thịt bí xanh hành tươi… chẳng cầu kì nhưng ngon lắm. Chúng mình mỗi đứa đều có một chiếc cặp lồng, bát đũa thìa riêng mang từ nhà đi, đến giờ ăn, sẽ đến chỗ bác Hoà lấy cơm, tự múc canh, rồi đứng xếp hàng chờ bác Hạnh chia thịt. Bác chia đều lắm, đứa nào cũng đủ miếng mỡ miếng nạc. Ăn xong, tự mình rửa bát rồi úp vào rổ chung đặt trên bể nước.
Hồi ấy, năm 2005, ở quê huyện tỉnh lẻ bữa cơm bán trú hình như có giá 15k. Mình không nhớ rõ lắm, nhưng bữa cơm ngon chất lượng. Mỗi sáng, như thường lệ, mình hay bắt gặp bóng dáng hai bác đi chợ mua thức ăn để đầy ắp lồng xe đạp và chằng thêm phía sau, băng qua cổng bác bảo vệ cười chào vui vẻ.
Thoắt cái, cũng 20 năm kể từ ngày ấy… Mình từng chẳng thể nghĩ trước được có ngày mình cũng làm công việc mà trong đó một phần có “bán trú”. Mình nhận ra rằng những gì mình đang làm đều liên quan đến những điều mình ấn tượng xung quanh. Thật thú vị!
May sao, mình có mẹ, các bạn nhỏ có một “bà ngoại”, săn sóc bữa cơm mỗi ngày bán trú. Và mình tin rằng, những bữa cơm ấy, dù chỉ có 10 lần mỗi năm, nhưng đó sẽ là một trong những ấn tượng mà các con sẽ mang theo trong kí ức khi nhớ về một mảnh kỉ niệm đẹp. Giống như mình vậy! Nhớ rằng mình đã từng được ăn ngon, từng được “người lạ” chăm sóc như người nhà, bằng cả tấm lòng chứ không phải hoàn thành nhiệm vụ. ❤️
